Cascando (het hoorspel)

25 december 2014

cascando_beckettHoorspel genre: Experimenteel
Hoorspel onderwerp: Eigenlijk geen, er is geen duidelijk verhaal
Aflevering: 1/1
Uitgezonden: 22/4/1970
Door: NOS
De plot: Zoals in de toelichting staat, is er eigenlijk geen verhaal – en toch probeer je, als toehoorder, altijd een logica te zoeken, een tijdsverloop, wie wie is, waarvoor zij staan, wat zij willen vertellen. Een schier onmogelijke taak…. Het enige wat ik zeggen kan is, wanneer je al die”ik wil weten” reflexen uitschakelt, en enkel luistert naar klanken, dat het een betoverend mooi hoorspel is…
Auteur: Samuel Beckett
Regisseur: Lodewijk De Boer
Bijkomende info: zie ook de inleiding door Dr. Rob Erenstein
Acteurs: Broes Hartman (stem)
Andere medewerkers: Jacoba Van Velden (vertaling)
Duur: 0:21:26
Appreciatie: ***
Download: https://archive.org/download/CascandoHoorspel/cascando.mp3 (14,7 MB – goede kwaliteit, 96kbps)
Pagina: https://archive.org/details/CascandoHoorspel

Ik lees graag jullie reactie, na het beluisteren van dit hoorspel, met de inleiding van Dr. Rob Erenstein in het achterhoofd. Is het intellectuele hovaardij, of is het echt kunst waarvan elke letter, elk woord, de moeite waard is om te bestuderen, zodat de kunst nog mooier wordt?


Cascando: inleiding

21 december 2014

cascando_beckettOp 22 december 1989 overleed de schrijver Samuel Barclay Beckett in Parijs, op 83-jarige leeftijd. De herdenking van zijn sterfdag is een aanleiding om het te hebben over het hoorspel Cascando.
Bij dit hoorspel behoort een inleiding, gegeven door Dr. Rob Erenstein, die wat duiding geeft bij het hoorspel, en dan vooral de figuur van Samuel Beckett, en een ander stuk dat hij geschreven heeft, Wachten op Godot. Een omstreden theaterstuk, omdat er eigenlijk in dat hele stuk niets gebeurt, en de toevallige theaterbezoeker, die de achtergrond van het stuk niet kent, kop noch staart kan knopen aan het stuk.

De uitleg van Dr. Erenstein geeft me toch wel een dubbelzinnig gevoel. Wat me stoort is een houding, die ik hooghartig durf te omschrijven, en die tot uiting komt in een citaat van Beckett: “Dat het de plicht is van een kunstenaar om zijn ervaringen in al hun totaliteit en complexiteit uit te drukken, zonder rekening te houden met de vraag van het luie publiek naar gemakkelijk te begrijpen literatuur”.

En: “Hier is expressie, bladzijde na bladzijde, en als u het niet begrijpt, is dat omdat u te decadent bent om het te begrijpen”.

Enerzijds wil de auteur er zich op laten voorstaan dat hij haast in één ruk geschreven heeft, een pure expressie van zijn gevoelens. Anderzijds zouden zijn woorden, althans dat beweren de literatoren die zijn werk bestuderen en van duiding voorzien, enkel te begrijpen zijn wanneer je ze een voor een kent, weet wat de achtergrond is. Zijn woorden zouden bij elke keer je het verhaal herleest, pas duidelijker en duidelijker worden. Met andere woorden: je kan het werk niet begrijpen, als je geen voorkennis hebt.

Twee verklaringen die, naar mijn inziens, volledig met elkaar in tegenspraak zijn. Ofwel is iets een intuïtieve expressie, een woordenvloed die spontaan uit het hart van de schrijver komt. Als luisteraar/lezer kan je die dan alleen ondergaan, en de spontaniteit mooi vinden – of ook niet. Ofwel wordt er een doordachte taal gebruikt, en heeft het werk een bedoeling.

Bovendien mag je, als luisteraar / lezer / theaterbezoeker, toch wel iets verwachten dat je iets te zien / horen krijgt dat je kan begrijpen, zonder bij elk woord duiding te moeten krijgen? Is het zelfs niet zo dat, als je een stuk te zien krijgt dat niet te begrijpen valt zonder die duiding, dat het dan een stuk is dat slecht geschreven is?

Dat waren mijn gedachten na het beluisteren van deze inleiding. Ik herinner me daarbij ook de uitspraken van fervente hoorspelliefhebbers, die afhaakten toen met dergelijke experimentele hoorspelen begonnen werd. Het leek er toen op dat de beleidsmensen van de radiozenders hadden beslist dat de enige rol die een hoorspel nog mocht spelen, die van de “verheffing van het volk” was, hoge cultuur dus, en het gewone volkse zoals een romantisch, humoristisch of detective hoorspel verbannen werd.

Dat was dus mijn mening. Tot ik dit weekend een gesprek beluisterde tijdens de razend interessante podcast Interne Keuken, over die andere enigmatische schrijver, James Joyce, die net als Beckett een boek geschreven heeft waar je als gewone mens kop noch staart kan krijgen – maar dat volgens experts een uitleg verdient bij elk woord: Finnigan’s Wake. Dit gesprek kan je hier beluisteren
http://radioplus.be/#/radio1/herbeluister/e23e6a65-90d2-11e3-b45a-00163edf75b7/496ba304-82c0-11e4-bdf6-00163edf75b7/

(dit is een uitzending van 2u, het fragment over Joyce vind je na 60′ – maar de rest van de gesprekken zijn ook interessant, dit is een van mijn favoriete podcasts, ik heb al zoveel nieuwe dingen geleerd die mijn visie op de wereld erg verruimd hebben!

Wanneer je deze mensen zo enthousiast kan horen spreken over het werk van Joyce, de verklaringen hoort voor de reden waarom het boek niet begint met een hoofdletter, en waarom het eigenlijk niet eindigt, dan vraag ik me weer af: ben ik verkeerd om dit als hooghartigheid van de auteur te beschouwen?

Ik vermeld hier alvast de introductie van het hoorspel Cascando. Morgen volgt het hoorspel zelf.
Maar ik hoor graag jouw mening over dit thema.

https://archive.org/details/CascandoHoorspel

https://archive.org/download/CascandoHoorspel/Cascando_inleiding.mp3


De duivel en god

26 januari 2013

de_duivel_en_godHoorspel genre:    Losse verhalen – drama – NL
Hoorspel onderwerp: existentialisme
Uitgezonden: 29/01/1996
Door:     NPS, NOS, VPRO
Auteur: Jean-Paul Sartre
Regie: Peter Te Nuyl
Dit is een live opgenomen uitvoering van het gelijknamige toneelstuk, in een radiobewerking; het werd uitgezonden in de reeks De Avonden. In totaal duurt het meer dan 3 uur. De klank is uitstekend. Het hoorspel is, ondanks het feit dat het onderwerp toch niet luchthartig is, toch de moeite waard. De vertolkingen zijn fantastisch, heel geloofwaardig, en de verhoudingen tussen de protagonisten zijn uitstekend uitgewerkt.

Deel 1
Het beleg van Worms. De armen morren, begrijpen niet dat God hen laat lijden. De pastor kan hen niet antwoorden, maar anderen maken gebruik van die onvrede om verzet te preken. De bisschop wil dat de pastoor de zijde kiest van de Kark, niet van de armen.
Duur: 1:29 – 81,7 MB

Deel 2
Goetz geeft de landerijen aan de boeren, maar de onrust blijft. En Nasty blijft stoken. Dan bereikt Goetz het bericht at Katrien stervende is..
Duur: 1:03 – 58,3 MB
Commentaar: Het deel met het Hammondorgel vond ik een beetje een rommeltje; maar voor de rest: prima!

Deel 3
Goetz wordt nu aanbeden als een god – maar toch voelt hij zich doodongelukkig. Hij wil de boeren ervan weerhouden om te gaan strijden.
Duur: 1:14 – 68,6 MB
Acteurs: Peter Oosthoek (de aartsbisschop); Evert de Jager (Goetz); Dick van den Toorn (Nasty); Catherine ten Bruggencate (Catherine); Krijn ter Braak (een bankier); Rense Westra (een bisschop); Fred Vaassen, Luc van Mello, Alexander van Heteren (boeren); Kitty Courbois (een boerin); Hans Hoes (Heinricht); Marcel Royaards (Heinz); Cees Geel (Hermann), Gusta Gerritsen (Hilda); Walter Crommelin (kolonel en baron Mossak); Jim Berghout (officier); Tjitske de Boer (oude boerin); Guusje van Tilborg (profete en tovenares); Hilbert Dijkstra (Schmidt) Arendjan Heerman van Vozz (Schulheim); Rob Fruithof (Tetzel); Elsje de Wijn (een vrouw); Rick Nicolet (lerares)

Bijkomende info over het boek: http://fr.wikipedia.org/wiki/Le_Diable_et_le_Bon_Dieu  
Info over het hoorspel: http://www.hoorspelen.eu/Hoorspelen/HoorspelD/Deduivelengod.htm
Download: https://archive.org/details/DeDuivelEnGod

(Ik hoop echt dat je de moeite neemt dit hoorspel te beluisteren – ook al is het niet licht te verteren…)


Radio Hilversum 1940-194 Deel 4

29 mei 2012

Wat mij in deze reeks opgevallen is, is toch wel een luchthartigheid over de jodenvervolging. Er wordt verteld dat er speciale voorzieningen waren voor medewerkers die zich te gewetensbezwaard voelden om onder de Duitse bezetter verder te werken bij de omroep. Voorzieningen die erg ruim waren, verschillende jaren besloegen, en vooral bedoeld waren om de joodse mensen die ontslagen moesten worden, toch een inkomen te verzekeren. Het lot dat deze mensen te wachten stond, zo wordt gesuggereerd, was wel geweten…
Dat de directie van de omroep zich zomaar neerlegde bij het beroepsverbod voor joden kan niet speciaal aan die directie verweten worden. Overal, bij vele besturen, legde men zich bij deze bepalingen neer. Het is echter pijnlijk dat juist deze toegeeflijke houding het de Duitse bezetter mogelijk gemaakt heeft om zijn plannen voor de uitroeiing van de joden een stap verder uit te voeren. Vooral omdat de maatschappij, dankzij maatregelen zoals de compensatie die de omroep bedacht had, zijn geweten kon sussen…

Deel 4 – Blijven of weggaan
1:20 u – 32 MB
Presentatie Antoinette Van Brink
Techniek: Wim Meester
Samenstelling en regie: Dick Verkijk
http://www.4shared.com/mp3/U3u8l_jD/Radio_Hilversum_1940-45_deel_4.html


Radio Hilversum 1940-194 Deel 3

28 mei 2012

In dit derde deel verneem je meer over kleine en grote sabotagedaden die de radiomedewerkers uithaalden. De geïnterviewden kijken daarop met een monkellach terug – maar die komt toch wel wrang over…

Deel 3 – sabotage en verzet
46 minuten – 18,7 MB
Presentatie Antoinette Van Brink
Techniek: Wim Meester
Samenstelling en regie: Dick Verkijk
http://www.4shared.com/mp3/rfg4ifB8/Radio_Hilversum_1940-45_deel_3.html


Radio Hilversum 1940-1945 Deel 2

27 mei 2012

Ook in dit tweede deel worden interessante vragen opgeroepen. Het gaat hier o.a. over de vage lijn tussen de mensen die om verschillende redenen samenwerktenmet de bezetter. Enerzijds de mensen die uit echt idealisme geloofden in wat de NSDAP beloofde voor de arbeiders – echte verandering, maar die zich toch ook toch vragen bleven stellen, en deze Duitse partij niet konden volgen wanneer het om de jodenvervolging ging. Anderzijds d menen die zich deze gewetensvraag niet stelden.

Toch nog even wat praktische informatie:
Het geluidsmateriaal is afkomstig van de Stichting Film en Wetenschap, het Duits Radiocarchief, en het NOS historisch archief.
Presentatie Antoinette Van Brink
Techniek: Wim Meester
Samenstelling en regie: Dick Verkijk
41 minuten – 16,5 MB
http://www.4shared.com/mp3/i1QbOOF0/Radio_Hilversum_1940-45_deel_2.html


8 november 1942

19 mei 2012

Opnieuw een stapje achteruit in het alfabet. Regelmatig worden mij nieuwe stukken aangereikt, die ik nog niet besproken had.En dit is wel iets echt bijzonder!

Hoorspel genre:    Losse verhalen    – Historisch – NL
Hoorspel onderwerp: Oorlog
Aflevering: 1/1
Uitgezonden: 8/11/1977
Door: NOS
De plot: Een 2 uur lange reconstructie van de radio-uitzendingen op 8 november 1942.
Auteur:    —     —
Regisseur: Dick    Verkijk
Bijkomende info: Techniek: Jan Disselkoen
Acteurs: Met medewerking van volgende acteurs: Jaap Brandts, Chiel de Kruijf, Bert van der Zouw, Skip Voogd, Ben Dingerdis, Willy Ruys, Huib Orizand, Cees van Oyen, Jan Borkus, Hans Veerman, Frans Somers, Bert Dijkstra, Fe Sciarone, Hein Boele, Els Buitendijk, Kommer Kleijn.
Duur: 2:34
Appreciatie: ***
Commentaar: De gegevens waarover ik beschik spreken elkaar wel een beetje tegen: volgens een bron gaat het om een uitzending van 8/11/1977, de ander over 5/9/1974. De eerste datum lijkt me wel het meest logisch, omdat dit dan een herinnering zou zijn dag op dag van 8/11/1942 naar 8/11/1977 – 35 jaar dus.
Download: http://www.4shared.com/mp3/UR63F4HY/8_november_1942.html       ( 70,5 MB)
Kwaliteit geluid:     64 kbps CBR


%d bloggers liken dit: